Przejdź do głównej treści

Instytut Języka Polskiego PAN

23-25 października 2026 r.

Międzynarodowa Konferencja Naukowa

200 lat polonistyki na Uniwersytecie Lwowskim (1826–2026).
Tradycje i perspektywy badań polonistycznych

Program

Rada Naukowa Konferencji

Tetiana Chernysh – Kijowski Uniwersytet Narodowy im. Tarasa Szewczenki (Kijów)

Anna Dąbrowska – Uniwersytet Wrocławski (Wrocław)

Ewa Dzięgiel – Instytut Języka Polskiego PAN (Warszawa – Kraków)

Adam Fałowski – Uniwersytet Jagielloński (Kraków)

Roman Gladyshevskii (rektor) – Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki (Lwów)

Helena Krasowska – Instytut Slawistyki PAN (Warszawa – Kraków)

Roman Krokhmalnyi (dziekan) – Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki (Lwów)

Khrystyna Miliyanchuk (prorektor) – Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki (Lwów)

Stanisława Niebrzegowska‑Bartmińska – Uniwersytet Marii Curie‑Skłodowskiej (Lublin)

Magdalena Popiel – Uniwersytet Jagielloński (Kraków)

Renata Przybylska – Uniwersytet Jagielloński (Kraków)

Janusz Rieger – Instytut Języka Polskiego PAN (Warszawa – Kraków)

Michał Rzepiela – Instytut Języka Polskiego PAN (Kraków)

Jolanta Tambor – Uniwersytet Śląski (Katowice)

Alla Tatarenko – Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki (Lwów)

Serhiy Yermolenko – Instytut Językoznawstwa im. O.O. Potebni Narodowej Akademii Nauk Ukrainy (Kijów)

Piotr Żmigrodzki – Instytut Języka Polskiego PAN (Kraków)

 

Komitet Organizacyjny Konferencji

 Iryna Bundza – Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki (Lwów)

Anna Kostecka‑Sadowa – Instytut Języka Polskiego PAN (Warszawa – Kraków)

Alla Kravchuk – Instytut Języka Polskiego PAN (Warszawa – Kraków)

Oksana Lozynska – Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki (Lwów)

Daria Ławrynow – Instytut Języka Polskiego PAN (Warszawa – Kraków)

Yuliya Stefanyshyn – Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki (Lwów)

Karina Stempel‑Gancarczyk – Instytut Języka Polskiego PAN (Warszawa – Kraków)

 

 

23 października 2026

9.00–10.00 – Rejestracja uczestników

Hotel Kossak (plac Kossaka 1, 31-106 Kraków)

10.00 – Otwarcie konferencji

Sala Miedziana w Pałacu Krzysztofory (Rynek Główny 35, 31-011 Kraków)

10.00–11.30 – Wystąpienia powitalne

11.30–12.15 – Oksana Lozynska, Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki,

Alla Kravchuk, Instytut Języka Polskiego PAN,

Filologia polska na Uniwersytecie Lwowskim: 200 lat historii katedr polonistycznych

 

12.10–12.30 – Dyskusja

13.00-14.00 – Obiad

Hotel Kossak, Cafe Oranżeria (7 piętro)

 

 Sekcja 1

Hotel Kossak – sala A

 

14.00–14.20 – Adam Fałowski, Uniwersytet Jagielloński,

Ile jest słów pochodzenia ukraińskiego we współczesnej polszczyźnie ogólnej?

 

14.20–14.40 – Piotr Żmigrodzki, Instytut Języka Polskiego PAN,

Dwadzieścia lat Wielkiego słownika języka polskiego PAN – skąd przychodzimy, dokąd zmierzamy

 

14.40–15.00 – Iryna Bundza, Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki,

Khrystyna Nikolaіchuk, Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki,

Elastyczny, giętki oraz еластичний, гнучкий: podobieństwa i różnice w zakresie łączliwości leksykalno‑semantycznej polskich i ukraińskich przymiotników

 

15.00–15.30 – Dyskusja

 

15.30–16.10 – Przerwa na kawę

 

 

 

16.10–16.30 – Dominika Izdebska‑Długosz, Uniwersytet Jagielloński,

Jak wojna zmienia znaczenie słów? Rekonstrukcja językowego obrazu doświadczenia uchodźstwa w narracjach studentów z Ukrainy (na podstawie Opowieści uchodźczych – studenci UJ z Ukrainy o sobie samych)

 

16.30–16.50 – Nataliia Shcherbii, Karpacki Uniwersytet Narodowy im. Wasyla Stefanyka

Język wobec wojny w Ukrainie: nowe słownictwo polszczyzny po 2022 roku

 

16.50–17.10 – Oksana Lozynska, Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki,

Yuliia Stefanyshyn, Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki,

Językowy obraz uczestników wojny rosyjsko‑ukraińskiej we współczesnym polskim dyskursie medialnym (na materiale tygodnika „Polityka” i dziennika „Gazeta Wyborcza”)

17.10–17.40 – Dyskusja

 

Sekcja 2

Hotel Kossak – sala B

14.00–14.20 – Romuald Cudak, Uniwersytet Śląski,

Jolanta Tambor, Uniwersytet Śląski,

Przetwarzanie dziedzictwa kulturowego. Rekomendacje dla nauczania języków i kultur

 

14.20–14.40 – Jerzy Kowalewski, Fundacja na Rzecz Dwujęzyczności Edunowa,

Program kulturowy w nauczaniu jpjo – wspomnienia i perspektywy

 

14.40–15.00 – Khrystyna Stelmakh, Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki,

Lwów jako tekst: biograficzne spacery literackie w dydaktyce literatury polskiej

 

15.00–15.30 – Dyskusja

 

15.30–16.10 – Przerwa na kawę

 

16.10–16.30 – Agnieszka Tambor, Uniwersytet Śląski,

Między obrazem a słowem. Audiodeskrypcja jako narzędzie glottodydaktyczne

 

16.30–16.50 – Beata Grochala, Uniwersytet Łódzki,

Kompetencja metajęzykowa studentów filologii polskiej jako obcej – próba konceptualizacji i operacjonalizacji pojęcia

 

16.50–17.10 – Joanna Kamper‑Warejko, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu,

Iwona Kaproń‑Charzyńska, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu,

Od znaczenia do formy: rozwój świadomości metajęzykowej uczniów w zakresie części mowy

17.10–17.40 – Dyskusja

 

Sekcja 3

Hotel Kossak – sala C

 

14.00–14.20 – Mariya Bracka, Kijowski Uniwersytet Narodowy im. Tarasa Szewczenki,

Rzecz o pojednaniu polsko‑ukraińskim: próba Paulina Święcickiego

 

14.20–14.40 – Henryk Duda, Katolicki Uniwersytet Lubelski,

Między uniwersalnym symbolem a pamięcią historyczną. O polskim odbiorze Dwóch kolorów Dmytra Pawłyczki

 

14.40–15.00 – Ostap Slyvynskyi, Ukraiński Uniwersytet Katolicki,

Heterotopie wojny: przestrzenie i miejsca w polskiej poezji o agresji rosyjskiej przeciwko Ukrainie

 

15.00–15.30 – Dyskusja

 

15.30–16.10 – Przerwa na kawę

 

16.10–16.30 – Wiera Meniok, Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny im. Iwana Franki w Drohobyczu,

Między pamięcią a solidarnością. O polonistyce jako wspólnocie myślenia o wolności i prawdzie

 

16.30–16.50 – Alla Tatarenko, Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki,

Bruno Schulz jako bohater literacki (na podstawie literatury serbskiej i chorwackiej)

 

16.50–17.10 – Nataliia Sydiachenko, Kijowski Narodowy Uniwersytet Lingwistyczny,

Semantyka leksemu poeta w idiolekcie poetyckim Czesława Miłosza

 

17.10–17.40 – Dyskusja

 

19.00 – Uroczysta kolacja

Hotel Kossak, Restauracja Oranżeria (7 piętro)

 

24 października 2026

 

Sekcja 1

Hotel Kossak – sala A

9.00–9.20 – Stanisława Niebrzegowska‑Bartmińska, Uniwersytet Marii Curie‑Skłodowskiej w Lublinie,

Duma czy wstyd, polskość czy polactwo? Młodzi Polacy o swojej ojczyźnie

 

9.20–9.40 – Michał Szczyszek, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu,

Obraz Ukrainy, Ukraińców i języka ukraińskiego w polskim dyskursie parlamentarnym i ogólnospołecznym (lata 1918–2026). Analiza wielokorpusowa z wykorzystaniem narzędzi cyfrowych i AI

 

9.40–10.00 – Olha Fylypec, Narodowy Uniwersytet Lwowski im. Iwana Franki,

Lubelska szkoła etnolingwistyczna w ukraińskiej przestrzeni badawczej: doświadczenia i perspektywy (na przykładzie stereotypu Ukraińca i Polaka)

 

10.00–10.30 – Dyskusja

 

10.30–11.10 – Przerwa na kawę

 

11.10–11.30 – Marek Łaziński, Uniwersytet Warszawski,

Nazwy pieniędzy w historii polszczyzny i we współczesnym slangu. Modele nominacji, metafory, językowy obraz świata

 

11.30–11.50 – Marta Nowosad‑Bakalarczyk, Uniwersytet Marii Curie‑Skłodowskiej w Lublinie,

Tolerancja we współczesnej polszczyźnie. Analiza sieci relacji systemowych

 

11.50–12.10 – Olha Lazarovych, Karpacki Uniwersytet Narodowy im. Wasyla Stefanyka,

Językowy obraz światła i ciemności w języku polskim

 

12.10–12.30 – Lidiia Nepop‑Aidachych, Narodowy Uniwersytet „Akademia Kijowsko‑Mohylańska”,

Nazwy kwiaciarni a polski stereotyp kwiatów

 

12.30–13.00 – Dyskusja

 

13.00–14.00 – Obiad

Hotel Kossak – Restauracja Percheron (parter)

 

14.00–14.20 – Anna Dąbrowska, Uniwersytet Wrocławski,

Czasem językoznawcy żywili się tylko melonami

 

14.20–14.40 – Joanna Chłosta‑Zielonka, Uniwersytet Warmińsko‑Mazurski w Olsztynie,

Oblicza lwowskiej polonistyki w czasie okupacji sowieckiej 1939–1941

 

14.40–15.00 – Anna Kieżuń, Uniwersytet w Białymstoku,

Rok Słowackiego (1909) i jego znaczenie w ukształtowaniu dorobku twórczego wybitnych wychowanków polonistyki lwowskiej

 

15.00–15.20 – Anna Burzyńska‑Kamieniecka, Uniwersytet Wrocławski,

Sztuka żywego słowa w kształceniu akademickim. Z dziejów lektoratu wymowy polskiej na Uniwersytecie Lwowskim (do 1939 roku)

 

15.20–15.50 – Dyskusja

 

15.50–16.30 – Przerwa na kawę

 

Sekcja 2

Hotel Kossak – sala B

 

9.00–9.20 – Andrzej Moroz, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu,

Między teorią a empirią: sztuczna inteligencja jako narzędzie badań składniowych

 

9.20–9.40 – Monika Czerepowicka, Uniwersytet Warmińsko‑Mazurski w Olsztynie,

Cechy gramatyczne leksemów a praktyka leksykograficzna (na przykładzie polskich czasowników)

 

9.40–10.00 – Katarzyna Dróżdż‑Łuszczyk, Uniwersytet Warszawski,

Liczebniki zbiorowe między normą a uzusem – o przemianach sposobów wyrażania ilości w polszczyźnie 

 

10.00–10.30 – Dyskusja

 

10.30–11.10 – Przerwa na kawę

 

11.10–11.30 – Olena Pelekhata, Karpacki Uniwersytet Narodowy im. Wasyla Stefanyka,

Tożsamość językowa i zarządzanie językiem na ukraińsko‑polskim pograniczu kulturowym: problemy i perspektywy badań wśród osób młodszej generacji urodzonych w latach 1991–2008

 

11.30–11.50 – Anna Kostecka‑Sadowa, Instytut Języka Polskiego PAN,

Świadomość językowo‑kulturowa Polaków i Ukraińców na pograniczu południowo‑wschodnim

 

11.50–12.10 – Mariia Zelinska, Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny im. Iwana Franki w Drohobyczu,

Język i tożsamość w przestrzeni pogranicza. Atlantyda Andrzeja Chciuka jako świadectwo wielokulturowego świata

 

12.10–12.30 – Stanisław Cygan, Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach,

Dawne i współczesne badania dialektologiczne regionu kieleckiego

 

12.30–13.00 – Dyskusja

 

13.00–14.00 – Obiad

Hotel Kossak, Restauracja Percheron (parter)

 

14.00–14.20 – Agnieszka Jasińska, Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie,

Działania mediacyjne na lekcji języka polskiego w grupie ukraińskiej

 

14.20–14.40 – Michalina Biernacka, Uniwersytet Łódzki,

Shadowing jako skuteczna technika nauczania wymowy polskiej Ukraińców

 

14.40–15.00 – Samanta Busiło, Karpacki Uniwersytet Narodowy im. Wasyla Stefanyka,

Język emocji w perspektywie glottodydaktycznej. Badania korpusowe w wybranych podręcznikach do nauki JPJO na poziomie B1

 

15.00–15.20 – Bartłomiej Maliszewski, Uniwersytet Marii Curie‑Skłodowskiej w Lublinie,

Mówią, że to się przyda – nauczanie mowy zależnej na lekcjach jpjo 

 

15.20–15.50 – Dyskusja

 

15.50–16.30 – Przerwa na kawę

 

 

 

Sekcja 3

Hotel Kossak – sala C

9.00–9.20 – Magdalena Hawrysz, Uniwersytet Zielonogórski,

Dzieje polszczyzny w świetle nowszych metod badawczych – inspiracje, perspektywy, poznawcze pożytki

 

9.20–9.40 – Iwona Pałucka‑Czerniak, Uniwersytet Zielonogórski,

Ceremoniał w małej wspólnocie komunikatywnej (na materiale statutów cechowych XVI–XVIII wieku)

 

9.40–10.00 – Ewa Dzięgiel, Instytut Języka Polskiego PAN,

Kształtowanie i normalizacja polskiej leksyki sowieckiej w międzywojennym ZSRR: postulaty polskich komunistów‑literatów a praktyka językowa prasy polskojęzycznej 

10.00–10.30 – Dyskusja

 

10.30–11.10 – Przerwa na kawę

 

11.10–11.30 – Małgorzata Gębka‑Wolak, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu,

Problem statusu językowego wyrażeń typu animator(ka), kole*żanka/ga, laureaci/tki

 

11.30–11.50 – Yaroslav Redkva, Czerniowiecki Uniwersytet Narodowy im. Jurija Fedkowycza,

Archaika ojkonimów pogranicza ukraińsko‑polskiego z członem etnonimicznym. Aspekt porównawczo‑stratygraficzny, kontaktologiczny i źródłowo‑grafemiczny

 

11.50–12.10 – Wojciech Hofmański, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu,

Glottodydaktyka i onomastyka. Małżeństwo z rozsądku czy powercouple?

 

12.10–13.00 – Dyskusja

 

13.00–14.00 – Obiad

Hotel Kossak – Restauracja Percheron (parter)

 

 

16.30–18.00 – Panel dyskusyjny

 „Polonistyka w Ukrainie wobec wyzwań wojny:

edukacja, współpraca, perspektywy rozwoju”

Hotel Kossak – sala konferencyjna ABC

16.30–16.40 – Słowo wstępne (Oksana Lozynska)

 

16.40–16.50 – Mariia Matskovych, Ogólnoukraińskie Centrum Koordynacyjno‑Metodyczne Nauczania Języka Polskiego i Kultury w Drohobyczu przy Zjednoczeniu Nauczycieli Polskich w Ukrainie,

Szkolnictwo polskie w Ukrainie – historia, stan obecny i perspektywy rozwoju

 

16.50–17.00 – Svitlana Sukharieva, Wołyński Uniwersytet Narodowy im. Łesi Ukrainki,

Działalność projektowa polonistyki wołyńskiej na współczesnym etapie rozwoju humanistyki europejskiej: doświadczenie i perspektywy

 

17.00–17.10 – Nataliia Shumlanska, Żytomierskie Polskie Centrum Edukacji i Nauki,

Między wyzwaniami wojny a sukcesem edukacyjnym. Edukacja polonistyczna i Olimpiada Języka Polskiego w obwodzie żytomierskim (2022–2026)

 

17.10–17.20 – Lyudmyla Yakovenko, Narodowy Uniwersytet „Politechnika Odeska”,

Język polski na Politechnice Odeskiej – edukacja, badania i współpraca międzynarodowa

 

17.20–18.00 – Dyskusja i zamknięcie konferencji

 

 

25 października 2026

10.00-11.30 – Zwiedzanie Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Maius
(ul. Jagiellońska 15, 31-010 Kraków)