{"id":638,"date":"2026-07-29T13:33:05","date_gmt":"2026-07-29T11:33:05","guid":{"rendered":"https:\/\/ijpp.secretcats.pl\/?page_id=638"},"modified":"2026-10-09T14:47:44","modified_gmt":"2026-10-09T12:47:44","slug":"henryk-gaertner","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/henryk-gaertner\/","title":{"rendered":"\u0413\u0435\u043d\u0440\u0438\u043a \u0490\u0435\u0440\u0442\u043d\u0435\u0440"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"638\" class=\"elementor elementor-638\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-79c168e e-con e-atomic-element e-flexbox-base e-default-div e-79c168e-f8ab361 padding\" data-id=\"79c168e\" data-element_type=\"e-flexbox\" data-e-type=\"e-flexbox\" data-interaction-id=\"79c168e\">\n    <div class=\"elementor-element elementor-element-54e45fe e-con-full sc-grey2 e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-parent\" data-id=\"54e45fe\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-49ed254 e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"49ed254\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ff38ea8 e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"ff38ea8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<h1 data-interaction-id=\"0dab9ab\" class=\"h1 e-0dab9ab-cb821f4 e-heading-base e-default-h1\">\u0412\u0438\u0431\u0440\u0430\u043d\u0456 \u043f\u043e\u0441\u0442\u0430\u0442\u0456 \u043b\u044c\u0432\u0456\u0432\u0441\u044c\u043a\u0438\u0445 \u043f\u043e\u043b\u043e\u043d\u0456\u0441\u0442\u0456\u0432 \u0434\u043e 1939 \u0440\u043e\u043a\u0443<\/h1>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\n<\/div>\n<div class=\"elementor-element elementor-element-e888122 e-con e-atomic-element e-flexbox-base e-default-div e-e888122-116d25e padding\" data-id=\"e888122\" data-element_type=\"e-flexbox\" data-e-type=\"e-flexbox\" data-interaction-id=\"e888122\">\n    <div class=\"elementor-element elementor-element-d3c68be e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-parent\" data-id=\"d3c68be\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1c052f1 e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"1c052f1\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-03d7824 e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"03d7824\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<h1 data-interaction-id=\"450993c\" class=\"e-450993c-711b1be h1 e-heading-base e-default-h1\">\u0413\u0435\u043d\u0440\u0438\u043a \u0490\u0435\u0440\u0442\u043d\u0435\u0440<\/h1>\n\t\t\t\t\t<p class=\"span e-1910e99-b0ff891 e-paragraph-base e-default-p translation-block\" data-interaction-id=\"1910e99\"><strong>\u0413\u0435\u043d\u0440\u0438\u043a \u041a\u0430\u0440\u043e\u043b\u044c \u0490\u0435\u0440\u0442\u043d\u0435\u0440<\/strong>  (Henryk Karol Gaertner, 1892\u20131935) \u2013 \u043f\u043e\u043b\u043e\u043d\u0456\u0441\u0442, \u043c\u043e\u0432\u043e\u0437\u043d\u0430\u0432\u0435\u0446\u044c \u0456 \u043b\u0456\u0442\u0435\u0440\u0430\u0442\u0443\u0440\u043e\u0437\u043d\u0430\u0432\u0435\u0446\u044c, \u0434\u043e\u0441\u043b\u0456\u0434\u043d\u0438\u043a \u0456\u0441\u0442\u043e\u0440\u0438\u0447\u043d\u043e\u0457 \u0433\u0440\u0430\u043c\u0430\u0442\u0438\u043a\u0438 \u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u043e\u0457 \u043c\u043e\u0432\u0438, \u0441\u0442\u0438\u043b\u0456\u0441\u0442\u0438\u043a\u0438 \u0442\u0430 \u0441\u0438\u0441\u0442\u0435\u043c\u0438 \u0441\u043b\u043e\u0432\u043e\u0437\u043c\u0456\u043d\u0438, \u043f\u0440\u043e\u0444\u0435\u0441\u043e\u0440 \u041b\u044c\u0432\u0456\u0432\u0441\u044c\u043a\u043e\u0433\u043e \u0443\u043d\u0456\u0432\u0435\u0440\u0441\u0438\u0442\u0435\u0442\u0443 \u0432 1926\u20131935 \u0440\u043e\u043a\u0430\u0445.<\/p>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-60e315a content-2p elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"60e315a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"translation-block\">\u041d\u0430\u0440\u043e\u0434\u0438\u0432\u0441\u044f 8 \u043b\u0438\u043f\u043d\u044f 1892 \u0440\u043e\u043a\u0443 \u0432 \u041a\u0440\u0430\u043a\u043e\u0432\u0456. \u0417\u0430\u043a\u0456\u043d\u0447\u0438\u0432 \u0413\u0456\u043c\u043d\u0430\u0437\u0456\u044e \u0441\u0432. \u0410\u043d\u043d\u0438 \u0443 \u041a\u0440\u0430\u043a\u043e\u0432\u0456 (1910). \u0412\u0438\u0432\u0447\u0430\u0432 \u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u0443 \u0456 \u043a\u043b\u0430\u0441\u0438\u0447\u043d\u0443 \u0444\u0456\u043b\u043e\u043b\u043e\u0433\u0456\u044e, \u0430 \u0442\u0430\u043a\u043e\u0436 \u043f\u0441\u0438\u0445\u043e\u043b\u043e\u0433\u0456\u044e \u043d\u0430 \u0444\u0456\u043b\u043e\u0441\u043e\u0444\u0441\u044c\u043a\u043e\u043c\u0443 (1910\u20131916) \u0442\u0430 \u043f\u0440\u0430\u0432\u043d\u0438\u0447\u043e\u043c\u0443 (1917\u20131918) \u0444\u0430\u043a\u0443\u043b\u044c\u0442\u0435\u0442\u0430\u0445 \u042f\u0491\u0435\u043b\u043b\u043e\u043d\u0441\u044c\u043a\u043e\u0433\u043e \u0443\u043d\u0456\u0432\u0435\u0440\u0441\u0438\u0442\u0435\u0442\u0443. \u0411\u0443\u0432 \u0443\u0447\u043d\u0435\u043c \u042f\u043d\u0430 \u041b\u043e\u0441\u044f (Jan \u0141o\u015b, 1860\u20131928). \u0423 \u043b\u0438\u0441\u0442\u043e\u043f\u0430\u0434\u0456 1917 \u0440\u043e\u043a\u0443 \u0437\u0430\u0445\u0438\u0441\u0442\u0438\u0432 \u0443 \u041a\u0440\u0430\u043a\u043e\u0432\u0456 \u0434\u043e\u043a\u0442\u043e\u0440\u0441\u044c\u043a\u0443 \u0434\u0438\u0441\u0435\u0440\u0442\u0430\u0446\u0456\u044e \u201c\u042f\u043d \u0414\u0438\u043c\u0456\u0442\u0440 \u0421\u043e\u043b\u0456\u043a\u043e\u0432\u0441\u044c\u043a\u0438\u0439 \u044f\u043a \u043f\u0443\u0431\u043b\u0456\u0446\u0438\u0441\u0442\u201d (Jan Dymitr Solikowski jako publicysta).<\/p><p>W latach 1916\u20131917 pracowa\u0142 jako nauczyciel w gimnazjach \u015bw. Anny i \u015bw. Jacka w Krakowie. W latach 1919\u20131923 by\u0142 wyk\u0142adowc\u0105 historii i stylistyki j\u0119zyka polskiego, a w latach 1923\u20131925 \u2013 profesorem nadzwyczajnym na Wydziale Humanistycznym Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Wyk\u0142ada\u0142 gramatyk\u0119 historyczn\u0105 j\u0119zyka polskiego oraz gramatyk\u0119 j\u0119zyka staro\u2011cerkiewno\u2011s\u0142owia\u0144skiego. W 1922 roku uzyska\u0142 habilitacj\u0119 na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim w dziedzinie literaturoznawstwa na podstawie pracy <em>O zadaniach stylistyki<\/em>. R\u00f3wnolegle z prac\u0105 w Lublinie, w latach 1922\u20131923 wyk\u0142ada\u0142 histori\u0119 j\u0119zyka polskiego oraz stylistyk\u0119 j\u0119zykow\u0105 na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim.<\/p><p>\u0412\u0456\u0434 \u0431\u0435\u0440\u0435\u0437\u043d\u044f 1926 \u0440\u043e\u043a\u0443 \u043f\u0440\u0430\u0446\u044e\u0432\u0430\u0432 \u0443 \u041b\u044c\u0432\u0456\u0432\u0441\u044c\u043a\u043e\u043c\u0443 \u0443\u043d\u0456\u0432\u0435\u0440\u0441\u0438\u0442\u0435\u0442\u0456. \u041d\u0430\u0434\u0437\u0432\u0438\u0447\u0430\u0439\u043d\u0438\u0439 (1926\u20131934) \u0456 \u0437\u0432\u0438\u0447\u0430\u0439\u043d\u0438\u0439 (1934\u20131935) \u043f\u0440\u043e\u0444\u0435\u0441\u043e\u0440 \u0446\u044c\u043e\u0433\u043e \u0443\u043d\u0456\u0432\u0435\u0440\u0441\u0438\u0442\u0435\u0442\u0443.<\/p><p class=\"translation-block\">\u0414\u043e\u0441\u043b\u0456\u0434\u0436\u0443\u0432\u0430\u0432 \u0456\u0441\u0442\u043e\u0440\u0456\u044e \u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u043e\u0457 \u043c\u043e\u0432\u0438, \u043f\u0440\u043e\u0431\u043b\u0435\u043c\u0438 \u0441\u0442\u0438\u043b\u0456\u0441\u0442\u0438\u043a\u0438, \u0434\u0456\u0430\u043b\u0435\u043a\u0442\u043e\u043b\u043e\u0433\u0456\u0457, \u0434\u0438\u0434\u0430\u043a\u0442\u0438\u043a\u0438 \u0456 \u043a\u0443\u043b\u044c\u0442\u0443\u0440\u0438 \u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u043e\u0457 \u043c\u043e\u0432\u0438. \u0410\u0432\u0442\u043e\u0440 67 \u043f\u0440\u0430\u0446\u044c, \u0437\u043e\u043a\u0440\u0435\u043c\u0430: \u201c\u041f\u0440\u043e \u0437\u0430\u0432\u0434\u0430\u043d\u043d\u044f \u0441\u0442\u0438\u043b\u0456\u0441\u0442\u0438\u043a\u0438\u201d (O zadaniach stylistyki. Krak\u00f3w, 1922), \u201c\u041f\u0440\u043e \u043f\u043e\u0440\u044f\u0434\u043e\u043a \u043f\u0440\u0438\u043a\u043c\u0435\u0442\u043d\u0438\u043a\u0456\u0432\u201d (O szyku przymiotnik\u00f3w. Lublin, 1924), \u201c\u0421\u043b\u043e\u0432\u043d\u0438\u043a\u043e\u0432\u0456 \u0432\u043f\u0440\u0430\u0432\u0438 \u0443 \u0437\u0430\u0433\u0430\u043b\u044c\u043d\u043e\u043e\u0441\u0432\u0456\u0442\u043d\u0456\u0439 \u0448\u043a\u043e\u043b\u0456\u201d (\u0106wiczenia s\u0142ownikowe w szkole powszechnej. Lw\u00f3w, 1927), \u201c\u041d\u0430\u0443\u043a\u0430 \u043f\u0440\u043e \u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u0443 \u043c\u043e\u0432\u0443. \u041f\u043e\u0440\u0430\u0434\u0438 \u0434\u043b\u044f \u0441\u0430\u043c\u043e\u043e\u0441\u0432\u0456\u0442\u0438 \u0437\u0456 \u0441\u043b\u043e\u0432\u043d\u0438\u043a\u043e\u043c \u0433\u0440\u0430\u043c\u0430\u0442\u0438\u0447\u043d\u0438\u0445 \u0456 \u0434\u043e\u043f\u043e\u043c\u0456\u0436\u043d\u0438\u0445 \u0442\u0435\u0440\u043c\u0456\u043d\u0456\u0432\u201d (Nauka o j\u0119zyku polskim. Wskaz\u00f3wki do samokszta\u0142cenia ze s\u0142ownikiem termin\u00f3w gramatycznych i pomocniczych. Lw\u00f3w, 1927), \u201c\u0413\u0440\u0430\u043c\u0430\u0442\u0438\u0447\u043d\u0438\u0439 \u043f\u043e\u0440\u0430\u0434\u043d\u0438\u043a. \u041d\u0430\u0439\u0432\u0430\u0436\u043b\u0438\u0432\u0456\u0448\u0456 \u0433\u0440\u0430\u043c\u0430\u0442\u0438\u0447\u043d\u0456 \u043f\u0440\u0430\u0432\u0438\u043b\u0430 \u0456 \u043f\u043e\u0440\u0430\u0434\u0438 \u0456\u0437 \u0434\u043e\u043b\u0443\u0447\u0435\u043d\u0438\u043c\u0438 \u043f\u0440\u0438\u043a\u043b\u0430\u0434\u0430\u043c\u0438 \u0444\u043e\u0440\u043c, \u044f\u043a\u0456 \u0432\u0438\u043a\u043b\u0438\u043a\u0430\u044e\u0442\u044c \u0442\u0440\u0443\u0434\u043d\u043e\u0449\u0456\u201d (Poradnik gramatyczny. Najwa\u017cniejsze prawid\u0142a i wskaz\u00f3wki gramatyczne z podaniem form nastr\u0119czaj\u0105cych w\u0105tpliwo\u015bci, Lw\u00f3w\u2013Warszawa, 1933). \u0427\u0435\u0440\u0435\u0437 \u043f\u0435\u0440\u0435\u0434\u0447\u0430\u0441\u043d\u0443 \u0441\u043c\u0435\u0440\u0442\u044c \u043d\u0435 \u0437\u0430\u043a\u0456\u043d\u0447\u0438\u0432 \u201c\u0413\u0440\u0430\u043c\u0430\u0442\u0438\u043a\u0438 \u0441\u0443\u0447\u0430\u0441\u043d\u043e\u0457 \u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u043e\u0457 \u043c\u043e\u0432\u0438\u201d, \u044f\u043a\u0430 \u0432 \u043d\u0435\u0437\u0430\u0432\u0435\u0440\u0448\u0435\u043d\u043e\u043c\u0443 \u0432\u0438\u0433\u043b\u044f\u0434\u0456 \u0431\u0443\u043b\u0430 \u0432\u0438\u0434\u0430\u043d\u0430 \u0434\u0440\u0443\u043a\u043e\u043c \u043f\u043e\u0441\u043c\u0435\u0440\u0442\u043d\u043e (Gramatyka wsp\u00f3\u0142czesnego j\u0119zyka polskiego. Lw\u00f3w\u2013Warszawa, 1938; \u0441\u043a\u043b\u0430\u0434\u0430\u0441\u044f \u0456\u0437 \u0440\u043e\u0437\u0434\u0456\u043b\u0456\u0432 \u201c\u0424\u043e\u043d\u0435\u0442\u0438\u043a\u0430\u201d, \u201c\u0421\u0435\u043c\u0430\u043d\u0442\u0438\u043a\u0430\u201d \u0456 \u201c\u0421\u043b\u043e\u0432\u043e\u0437\u043c\u0456\u043d\u0430\u201d; \u0440\u043e\u0437\u0434\u0456\u043b\u0443 \u043f\u0440\u043e \u0441\u0438\u043d\u0442\u0430\u043a\u0441\u0438\u0441 \u0490\u0435\u0440\u0442\u043d\u0435\u0440 \u0437\u0430\u0432\u0435\u0440\u0448\u0438\u0442\u0438 \u043d\u0435 \u0432\u0441\u0442\u0438\u0433).<\/p><p>\u0420\u0435\u0434\u0430\u043a\u0442\u043e\u0440 \u0432\u0438\u0434\u0430\u043d\u043d\u044f \u201c\u0428\u043a\u0456\u043b\u044c\u043d\u0438\u0439 \u043e\u0433\u043b\u044f\u0434\u201d (Przegl\u0105d Szkolny, 1925). \u041e\u0434\u0438\u043d \u0456\u0437 \u0441\u043f\u0456\u0432\u0437\u0430\u0441\u043d\u043e\u0432\u043d\u0438\u043a\u0456\u0432 \u0436\u0443\u0440\u043d\u0430\u043b\u0443 \u201c\u0428\u043a\u043e\u043b\u0430 \u0456 \u0437\u043d\u0430\u043d\u043d\u044f\u201d (Szko\u0142a i wiedza, 1926). \u0421\u043f\u0456\u0432\u0440\u043e\u0431\u0456\u0442\u043d\u0438\u043a \u041c\u043e\u0432\u043d\u043e\u0457 \u043a\u043e\u043c\u0456\u0441\u0456\u0457 \u0442\u0430 \u041a\u043e\u043c\u0456\u0441\u0456\u0457 \u0456\u0441\u0442\u043e\u0440\u0456\u0457 \u043b\u0456\u0442\u0435\u0440\u0430\u0442\u0443\u0440\u0438 \u041f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u043e\u0457 \u0430\u043a\u0430\u0434\u0435\u043c\u0456\u0457 \u043d\u0430\u0443\u043a. \u0423 1926\u20131935 \u0440\u043e\u043a\u0430\u0445 \u0431\u0443\u0432 \u0447\u043b\u0435\u043d\u043e\u043c \u041b\u044c\u0432\u0456\u0432\u0441\u044c\u043a\u043e\u0433\u043e \u043d\u0430\u0443\u043a\u043e\u0432\u043e\u0433\u043e \u0442\u043e\u0432\u0430\u0440\u0438\u0441\u0442\u0432\u0430.<\/p><p>\u0423\u0447\u043d\u044f\u043c\u0438 \u0490\u0435\u0440\u0442\u043d\u0435\u0440\u0430 \u0443 \u041b\u044c\u0432\u0456\u0432\u0441\u044c\u043a\u043e\u043c\u0443 \u0443\u043d\u0456\u0432\u0435\u0440\u0441\u0438\u0442\u0435\u0442\u0456 \u0431\u0443\u043b\u0438 \u0432\u0456\u0434\u043e\u043c\u0456 \u0437\u0433\u043e\u0434\u043e\u043c \u043c\u043e\u0432\u043e\u0437\u043d\u0430\u0432\u0446\u0456 \u0421\u0442\u0430\u043d\u0456\u0441\u043b\u0430\u0432 \u0411\u043e\u043d\u043a (Stanis\u0142aw B\u0105k, 1900\u20131981), \u0421\u0442\u0430\u043d\u0456\u0441\u043b\u0430\u0432 \u0419\u043e\u0434\u043b\u043e\u0432\u0441\u044c\u043a\u0438\u0439 (Stanis\u0142aw Jod\u0142owski, 1902\u20131979), \u0417\u0438\u0433\u043c\u0443\u043d\u0442 \u0420\u0438\u0441\u0454\u0432\u0438\u0447 (Zygmunt Rysiewicz, 1911\u20131954), \u041a\u0430\u0440\u043e\u043b\u044c \u0414\u0435\u0439\u043d\u0430 (Karol Dejna, 1911\u20132004), \u0430 \u0442\u0430\u043a\u043e\u0436 \u0432\u0438\u0437\u043d\u0430\u0447\u043d\u0438\u0439 \u0443\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0441\u044c\u043a\u0438\u0439 \u043f\u043e\u0435\u0442 \u0411\u043e\u0433\u0434\u0430\u043d-\u0406\u0433\u043e\u0440 \u0410\u043d\u0442\u043e\u043d\u0438\u0447 (1909\u20131937).<\/p><p>\u041f\u043e\u043c\u0435\u0440 23 \u0431\u0435\u0440\u0435\u0437\u043d\u044f 1935 \u0440\u043e\u043a\u0443 \u0443 \u041b\u044c\u0432\u043e\u0432\u0456 \u0432\u0456\u0434 \u0441\u0443\u0445\u043e\u0442.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<h2 data-interaction-id=\"f600dec\" class=\"e-f600dec-30bd47e h2 e-heading-base e-default-h2\">\u041b\u0456\u0442\u0435\u0440\u0430\u0442\u0443\u0440\u0430:<\/h2>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bcfac24 content-p elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"bcfac24\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Jod\u0142owski Stanis\u0142aw. Z \u017ca\u0142obnej karty: \u015a.p. Henryk Gaertner \/\/ Przegl\u0105d Pedagogiczny. 1935. R. 65. S. 181\u2013182; Nitsch Kazimierz. Henryk Gaertner \/\/ J\u0119zyk Polski. 1935. Nr. 20. S. 42\u201345; \u041c\u0435\u043b\u044c\u043d\u0438\u043a \u041c\u0438\u043a\u043e\u043b\u0430, \u041a\u0440\u0430\u0432\u0447\u0443\u043a \u0410\u043b\u043b\u0430. \u0490\u0435\u0440\u0442\u043d\u0435\u0440 \u0413\u0435\u043d\u0440\u0438\u043a \u041a\u0430\u0440\u043e\u043b\u044c \/\/ \u0415\u043d\u0446\u0438\u043a\u043b\u043e\u043f\u0435\u0434\u0456\u044f \u041b\u044c\u0432\u0456\u0432\u0441\u044c\u043a\u043e\u0433\u043e \u0443\u043d\u0456\u0432\u0435\u0440\u0441\u0438\u0442\u0435\u0442\u0443. \u0422. 1. \u041b\u044c\u0432\u0456\u0432, 2011. \u0421. 405; D\u0105browska Anna, Burzy\u0144ska-Kamieniecka Anna. Filologia polska \u2013 j\u0119zykoznawstwo na Uniwersytecie Lwowskim \/\/ Dzieje humanistyki lwowskiej 1661\u20131946 (z dwona interaktywnymi inwentarzami). T. 1. Nauki filologiczne. Pod red. Anny D\u0105browskiej i Heleny Masztalerz. Wroc\u0142aw, 2025. S. 145\u2013196. \u041f\u0443\u0431\u043b\u0456\u043a\u0430\u0446\u0456\u044f \u0434\u043e\u0441\u0442\u0443\u043f\u043d\u0430 \u0437\u0430 \u043f\u043e\u043a\u043b\u0438\u043a\u0430\u043d\u043d\u044f\u043c: <a href=\"https:\/\/repozytorium.uni.wroc.pl\/Content\/141916\/PDF\/04_A_Dabrowska_A_Burzynska-Kamieniecka_Filologia_polska_jezykoznawstwo_na_Uniwersytecie_Lwowskim.pdf\">https:\/\/repozytorium.uni.wroc.pl<\/a><span style=\"text-align: justify;\">&nbsp;<\/span><\/p>\n\n<p class=\"MsoFooter\" align=\"right\" style=\"margin-top:12.0pt;text-align:right\"><span style=\"font-size:14.0pt;mso-ansi-language:PL\">\u0410\u043b\u043b\u0430 \u041a\u0440\u0430\u0432\u0447\u0443\u043a<o:p><\/o:p><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wybrane sylwetki polonist\u00f3w lwowskich do 1939 roku Henryk Gaertner Henryk Karol Gaertner (1892\u20131935) \u2013 polonista, j\u0119zykoznawca i literaturoznawca, badacz gramatyki historycznej j\u0119zyka polskiego, stylistyki oraz systemu deklinacji j\u0119zyka polskiego, profesor Uniwersytetu Lwowskiego w latach 1926\u20131935. Urodzi\u0142 si\u0119 8 lipca 1892 roku w Krakowie. Uko\u0144czy\u0142 Gimnazjum \u015bw. Anny w Krakowie (1910). Studiowa\u0142 filologi\u0119 polsk\u0105 i klasyczn\u0105, a tak\u017ce psychologi\u0119 na Wydziale Filozoficznym (1910\u20131916) oraz Wydziale Prawa (1917\u20131918) Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. By\u0142 uczniem Jana \u0141osia (1860\u20131928). W listopadzie 1917 roku uzyska\u0142 w Krakowie stopie\u0144 doktora na podstawie pracy Jan Dymitr Solikowski jako publicysta. W latach 1916\u20131917 pracowa\u0142 jako nauczyciel w gimnazjach \u015bw. Anny i \u015bw. Jacka w Krakowie. W latach 1919\u20131923 by\u0142 wyk\u0142adowc\u0105 historii i stylistyki j\u0119zyka polskiego, a w latach 1923\u20131925 \u2013 profesorem nadzwyczajnym na Wydziale Humanistycznym Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Wyk\u0142ada\u0142 gramatyk\u0119 historyczn\u0105 j\u0119zyka polskiego oraz gramatyk\u0119 j\u0119zyka staro\u2011cerkiewno\u2011s\u0142owia\u0144skiego. W 1922 roku uzyska\u0142 habilitacj\u0119 na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim w dziedzinie literaturoznawstwa na podstawie pracy O zadaniach stylistyki. R\u00f3wnolegle z prac\u0105 w Lublinie, w latach 1922\u20131923 wyk\u0142ada\u0142 histori\u0119 j\u0119zyka polskiego oraz stylistyk\u0119 j\u0119zykow\u0105 na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim. Od marca 1926 roku pracowa\u0142 na Uniwersytecie Lwowskim. By\u0142 profesorem nadzwyczajnym (1926\u20131934) i zwyczajnym (1934\u20131935). Gaertner zajmowa\u0142 si\u0119 badaniem historii j\u0119zyka polskiego, zagadnieniami stylistyki, dialektologii, dydaktyki oraz kultury j\u0119zyka. Jest autorem 67 prac, w tym: O zadaniach stylistyki (Krak\u00f3w, 1922), O szyku przymiotnik\u00f3w (Lublin, 1924), \u0106wiczenia s\u0142ownikowe w szkole powszechnej (Lw\u00f3w, 1927), Nauka o j\u0119zyku polskim. Wskaz\u00f3wki do samokszta\u0142cenia ze s\u0142ownikiem termin\u00f3w gramatycznych i pomocniczych (Lw\u00f3w, 1927), Poradnik gramatyczny. Najwa\u017cniejsze prawid\u0142a i wskaz\u00f3wki gramatyczne z podaniem form nastr\u0119czaj\u0105cych w\u0105tpliwo\u015bci (Lw\u00f3w\u2013Warszawa, 1933). Z powodu przedwczesnej \u015bmierci nie uko\u0144czy\u0142 Gramatyki wsp\u00f3\u0142czesnego j\u0119zyka polskiego, kt\u00f3ra w niekompletnej wersji zosta\u0142a wydana po\u015bmiertnie (Gramatyka wsp\u00f3\u0142czesnego j\u0119zyka polskiego, Lw\u00f3w\u2013Warszawa, 1938; sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z rozdzia\u0142\u00f3w \u201eFonetyka\u201d, \u201eSemantyka\u201d i \u201eDeklinacja\u201d; Gaertner nie zd\u0105\u017cy\u0142 uko\u0144czy\u0107 rozdzia\u0142u po\u015bwi\u0119conego sk\u0142adni). By\u0142 redaktorem czasopisma \u201ePrzegl\u0105d Szkolny\u201d (1925), a tak\u017ce jednym z wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycieli czasopisma \u201eSzko\u0142a i Wiedza\u201d (1926). By\u0142 ponadto wsp\u00f3\u0142pracownikiem Komisji J\u0119zykowej oraz Komisji Historii Literatury Polskiej Akademii Nauk. W latach 1926\u20131935 by\u0142 cz\u0142onkiem Lwowskiego Towarzystwa Naukowego. W\u015br\u00f3d uczni\u00f3w Gaertnera na Uniwersytecie Lwowskim byli znani j\u0119zykoznawcy: Stanis\u0142aw B\u0105k (1900\u20131981), Stanis\u0142aw Jod\u0142owski (1902\u20131979), Zygmunt Rysiewicz (1911\u20131954), Karol Dejna (1911\u20132004), a tak\u017ce wybitny ukrai\u0144ski poeta Bohdan\u2011Ihor Antonycz (1909\u20131937). Zmar\u0142 23 marca 1935 roku we Lwowie na gru\u017alic\u0119. Literatura: Jod\u0142owski Stanis\u0142aw. Z \u017ca\u0142obnej karty: \u015a.p. Henryk Gaertner \/\/ Przegl\u0105d Pedagogiczny. 1935. R.&nbsp;65. S. 181\u2013182; Nitsch Kazimierz. Henryk Gaertner \/\/ J\u0119zyk Polski. 1935. Nr. 20. S.&nbsp;42\u201345; \u041c\u0435\u043b\u044c\u043d\u0438\u043a \u041c\u0438\u043a\u043e\u043b\u0430, \u041a\u0440\u0430\u0432\u0447\u0443\u043a \u0410\u043b\u043b\u0430. \u0490\u0435\u0440\u0442\u043d\u0435\u0440 \u0413\u0435\u043d\u0440\u0438\u043a \u041a\u0430\u0440\u043e\u043b\u044c \/\/ \u0415\u043d\u0446\u0438\u043a\u043b\u043e\u043f\u0435\u0434\u0456\u044f \u041b\u044c\u0432\u0456\u0432\u0441\u044c\u043a\u043e\u0433\u043e \u0443\u043d\u0456\u0432\u0435\u0440\u0441\u0438\u0442\u0435\u0442\u0443. \u0422. 1. \u041b\u044c\u0432\u0456\u0432, 2011. \u0421. 405; D\u0105browska Anna, Burzy\u0144ska\u2011Kamieniecka Anna. Filologia polska \u2013 j\u0119zykoznawstwo na Uniwersytecie Lwowskim \/\/ Dzieje humanistyki lwowskiej 1661\u20131946 (z dwona interaktywnymi inwentarzami). T. 1. Nauki filologiczne. Pod red. Anny D\u0105browskiej i Heleny Masztalerz. Wroc\u0142aw, 2025. S. 145\u2013196. Publikacja dost\u0119pna: https:\/\/repozytorium.uni.wroc.pl&nbsp; Alla Kravchuk<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-638","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/638","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=638"}],"version-history":[{"count":25,"href":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/638\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3032,"href":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/638\/revisions\/3032"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polonistykalwowska.ijppan.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=638"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}